Een van de belangrijkste onderdelen van het immuunsysteem is de darmmicrobiota. 70% van de immuuncellen bevindt zich namelijk in de darmen.1,2 Bij de opbouw én het in balans houden van de darmmicrobiota speelt voeding een belangrijke rol. Onder andere vanwege de verschillende en unieke ‘biotica’ die in voeding kunnen zitten.
De eerste 1000 dagen
Een goede opbouw van de darmmicrobiota in de eerste 1000 dagen is belangrijk. Een gebalanceerde darmmicrobiota heeft een gunstige invloed op de ontwikkeling van het immuunsysteem.3,4 Daarnaast is de darmmicrobiota ook van invloed op de gezondheid gedurende de rest van het leven.5-9
Bij sommige kinderen is het evenwicht in de darmmicrobiota al vroeg in het leven verstoord (dysbiose). Deze disbalans kan ontstaan door antibiotica tijdens de zwangerschap of vroeg in het leven10-13, een keizersnede of bij allergieën in de directe familie14. Om de opbouw van een gunstige darmmicrobiota te ondersteunen, is de juiste voeding essentieel.
Pre-, pro- en postbiotica
In het vroege leven ontwikkelen de darmmicrobiota en het immuunsysteem van een zuigeling zich razendsnel. De juiste voeding ondersteunt de opbouw van de darmmicrobiota. Borstvoeding is de gouden standaard. Het bevat onder andere verschillende soorten biotica:
- Prebiotica: Een substraat dat selectief wordt gebruikt door gastheer micro-organismen met een gezondheidsvoordeel15
- Probiotica: Levende microorganismen die, bij toediening in voldoende hoeveelheden, een gezondheidsvoordeel voor de gastheer opleveren16
- Postbiotica: Preparaat van levensloze micro-organismen en/of hun metabolieten, wat een gezondheidsvoordeel biedt aan de gastheer15
Nieuwsgierig naar de verschillen? Bekijk de video en leer hoe biotica werken.4
Biotica heeft invloed op de darmmicrobiota
Prebiotica komen van nature voor in moedermelk onder de vorm van humane melk oligosacchariden (HMO). Ze vormen een voedingsbodem voor gunstige bacteriën in de darmen en zorgen er onder andere voor dat goede bacteriën er de overhand krijgen. Het gaat dus om het samenspel. Wanneer specifieke goede bacteriën prebiotica fermenteren, ontstaan er bioactieve stoffen, zoals organische zuren en andere metabolieten. Deze stoffen worden postbiotica genoemd.
De vorming van postbiotica is afhankelijk van de specifieke bacteriestammen en het fermentatieproces; niet alle probiotica dragen hier in dezelfde mate aan bij. Bij Nutricia wordt dit proces doelgericht toegepast. Door de zorgvuldige selectie van twee specifieke melkzuurbacteriën – Streptococcus thermophilus 065 en Bifidobacterium breve C50 – wordt een uniek fermentatieproces gestart. Dit proces leidt tot de vorming van postbiotica die bijdragen aan de ondersteuning van de vertering en het immuunsysteem. Prebiotica voeden dus selectieve goede bacteriën, die via fermentatie postbiotica genereren en zo bijdragen aan een gezonde darmomgeving.17–24
De voordelen van een gezonde darmmicrobiota
Als de darmmicrobiota in balans is, krijgen ziekteverwekkers minder kans. In balans betekent dat er veel goede bacteriën aanwezig zijn en weinig slechte. Maar de darmmicrobiota doet veel meer. Het zorgt voor de productie van vitamines (vitamine K bijvoorbeeld), het speelt een rol in de vertering van voedsel, het is belangrijk voor de werking van de darm (peristaltiek) en het versterkt het darmslijmvlies en vormt daarmee de natuurlijke barrière tegen ziekteverwekkers. Andersom geldt: bij een disbalans (dysbiose) is er een grotere kans op infecties25 en op darmproblemen zoals krampjes. Zelfs het risico op astma of een allergie wordt groter bij een onevenwichtige darmmicrobiota.25,26
Less hier meer over oorzaken van dysbiose en het belang van biotica hierin.
Zuigelingenvoeding met biotica
Ook sommige merken flesvoeding bevatten deze ‘biotica familie’. Nutricia doet al meer dan 130 jaar onderzoek naar de meest optimale voeding voor zuigelingen. Borstvoeding, die nog steeds de voorkeur blijft, is de grootste inspiratiebron. Nutrilon Profutura bevat daarom pre- en postbiotica. Die unieke combinatie van biotica draagt bij aan een gezond immuunsysteem en vermindert het risico op infecties.20, 27-31 Nutrilon Profutura Care bevat naast prebiotica ook probiotica (B. Breve M-16V), ook geschikt bij dysbiose van de darmmicrobiota door keizersnede en/of antibioticagebruik.33,34
Belangrijk: Borstvoeding is de ideale voeding voor baby’s en een gezonde, gevarieerde voeding van de moeder is belangrijk bij het geven van borstvoeding. Een beslissing om minder of geen borstvoeding te geven kan moeilijk terug te draaien zijn. Het wordt aanbevolen om zuigelingenvoeding te gebruiken op advies van een gezondheidsprofessional, waarbij de sociale en financiële aspecten meegenomen moeten worden. De gebruiksaanwijzing zoals aangegeven op de verpakking moet zorgvuldig worden gevolgd, een onjuiste bereiding kan tot gezondheidsrisico’s leiden. Nutrilon Profutura Care 1 zijn volledige zuigelingenvoedingen op basis van melk, geschikt vanaf de geboorte indien geen borstvoeding gegeven wordt of in combinatie met borstvoeding. Informatie uitsluitend bestemd voor het (para)medisch korps.
Gerelateerd
Heeft U vragen?
Nutricia Medical Careline
Voor persoonlijk advies over medische voeding kunt u gratis contact opnemen met de diëtisten van Nutricia.
Wij zijn bereikbaar van maandag tot en met donderdag van 8:30 tot 17:00 uur, op vrijdag van 8:30 tot 16:00 uur.
1-West CE, et al. The gut microbiota and inflammatory noncommunicable diseases: associations and potentials for gut microbiota therapies. Journal of Allergy and Clinical Immunology. 2015;135(1):3–13.
2- Kayama H, et al. Interaction Between the Microbiota, Epithelia, and Immune Cells in the Intestine. Annu Rev Immunol. 2020; 38:23-48.
3- Wopereis H, et al. The first thousand days – intestinal microbiology of early life: establishing a symbiosis. Pediatric Allergy and Immunology. 2014;25(5):428–438.
4- Walker WA, et al. Initial Intestinal Colonization in the Human Infant and Immune Homeostasis. Annals of Nutrition & Metabolism. 2013;63 Suppl 2:8-15.
5- Aitoro R, et al. Gut Microbiota as a Target for Preventive and Therapeutic Intervention against Food Allergy. Nutrients. 2017;9(7):672.
6- Lee YY, et al. Gut microbiota in early life and its influence on health and disease: A position paper by the Malaysian Working Group on Gastrointestinal Health. J Paediatr Child Health. 2017;53(12):1152-1158.
7- Gao R, et al. Dysbiosis Signatures of Gut Microbiota Along the Sequence from Healthy, Young Patients to Those with Overweight and Obesity. Obesity. 2018;26(2):351-361.
8- Tang WH, et al. Gut Microbiota in Cardiovascular Health and Disease. Circ Res. 2017;120(7):1183-1196.
9- Li X, et al. Gut Microbiota Dysbiosis Drives and Implies Novel Therapeutic Strategies for Diabetes Mellitus and Related Metabolic Diseases. Front Immunol. 2017; 8:1882.
10- Prescott SL. Early-life environmental determinants of allergic diseases and the wider pandemic of inflammatory noncommunicable diseases. J Allergy Clin Immunol. 2013;131(1):23-30.
11- Azad MB, et al. Impact of Maternal Intrapartum Antibiotics, Method of Birth and Breastfeeding on Gut Microbiota During the First Year of Life: A Prospective Cohort Study. BJOG. 2016;123(6):983-93.
12- Mitre E, et al. Association Between Use of Acid-Suppressive Medications and Antibiotics During Infancy and Allergic Diseases in Early Childhood. JAMA Pediatrics. 2018;172(6): e180315.
13- Tamburini S, et al. The Microbiome in Early Life: Implications for Health Outcomes. Nature Medicine. 2016;22(7):713-22.
14- kim BJ, et al. Environmental changes, microbiota, and allergic diseases. Allergy Asthma Immunol Res. 2014;6(5):389-400.
15- ISAPP. A round-up of the ISAPP consensus definitions: probiotics, prebiotics, synbiotics, postbiotics and fermented foods [Internet]. Available from: https://isappscience.org/a-roundup-of-the-isapp- consensus-definitions-probiotics-prebiotics-synbiotics-postbiotics- and-fermented-foods/. Accessed Mar 2025.
16- Scholtens PA, et al. The early settlers: intestinal microbiology in early life. Annu Rev Food Sci Technol. 2012; 3:425-47.
17- Moro G, et al. Dosage-related bifidogenic effects of galacto- and fructooligosaccharides in formula-fed term infants. J Pediatr Gastroenterol Nutr. 2002;34(3):291-5.
18- Vandenplas Y, et al. Oligosaccharides in infant formula: more evidence to validate the role of prebiotics. Br J Nutr. 2015;113:1339-44.
19- Aguilar-Toalá JE, et al. Postbiotics: An evolving term within the functional foods field. Trends Food Sci Technol. 2018;75:105-114.
20- Thibault H, et al. Effects of long-term consumption of a fermented infant formula (with Bifidobacterium breve c50 and Streptococcus thermophilus 065) on acute diarrhea in healthy infants. J Pediatr Gastroenterol Nutr. 2004 Aug;39(2):147-52.
21- Indrio F, et al. Prebiotics improve gastric motility and stool frequency in preterm newborns. Pediatric Research. 2007; 61(5 Pt 1): 698–702.
22- Collado MC, et al. Postbiotics: facts and open questions. A position paper on the need for a consensus definition. Benef Microbes. 2019;10(7):711-719.
23- Tsilingiri K, et al. Postbiotics: what else? Benef Microbes. 2013;4(1):101-7.
24- Hunt KM, et al. Characterization of the diversity and temporal stability of bacterial communities in human milk. PLoS One.2011;6(6): e21313.
25- Van de Wiele T, et al. How the microbiota shapes rheumatic diseases. Nat Rev Rheumatol. 2016;12(7):398–411.
26- Collado MC, et al. Microbial ecology and host–microbiota interactions during early life stages. Gut Microbes. 2012;3(4):352–365.
27- Bruzzese E, et al. A formula containing galacto- and fructooligosaccharides prevents intestinal and extra-intestinal infections: an observational study. Clin Nutr. 2009;28(2):156-61.
28- Arslanoglu S, et al. Early dietary intervention with a mixture of prebiotic oligosaccharides reduces the incidence of allergic manifestations and infections during the first two years of life. J Nutr. 2008;138(6):1091-5.
29- Chatchatee P, et al. Effects of growing-up milk supplemented with prebiotics and LCPUFAs on infections in young children. J Pediatr Gastroenterol Nutr. 2014;58(4):428-37.
30- Reverri EJ, et al. Review of the Clinical Experiences of Feeding Infants Formula Containing the Human Milk Oligosaccharide 2’-Fucosyllactose. Nutrients. 2018;10(10):1346.
31- Knol J, et al. Colon microflora in infants fed formula with galacto- and fructooligosaccharides: more like breast-fed infants. J Pediatr Gastroenterol Nutr.2005;40(1):36-42.
32- Salminen S, et al. Infant Formula Supplemented with Biotics: Current Knowledge and Future Perspectives. Nutrients. 2020;12(7):1952.
33- Chua MC, et al. Effect of Synbiotic on the Gut Microbiota of Cesarean Delivered Infants: A Randomized, Double-blind, Multicenter Study. J Pediatr Gastroenterol Nutr. 2017;65(1):102-106.
34- Wang Y, et al. Restoration of gut microbiota with a specific synbiotic-containing infant formula in healthy Chinese infants born by cesarean section. Eur J Clin Nutr. 2025 Jun;79(6):567-575.